3 februari 1942

Geplaatst door Bennie Blom op 3 februari 2012

bron: fotoalbum Bert Luijpen

bron: fotoalbum Bert Luijpen

bron: Archief H. Bartholomeusparochie Zevenbergen

Share
 

2 februari 1942

Geplaatst door Bennie Blom op 2 februari 2012

bron: fotoalbum Bert Luijpen

bron: fotoalbum Bert Luijpen

Share
 

31 januari 1942

Geplaatst door Bennie Blom op 31 januari 2012

Aan het inschrijven van de dag van 31 januari 1942 komt Jacobus van Aken niet meer toe. Om 11.45 komt hij te overlijden. In het dagblad voor Brabant en Zeeland van 2 februari lezen we: dat hij ‘des morgens was hij nog als naar gewoonte met zijn werkzaamheden bezig geweest … bij het naar huis gaan schijnt hij een hartverlamming te hebben gehad.”

Op 2 februari doet zijn zoon Hein aangifte bij de ambtenaar van de burgerlijke stand

Hiermee eindigt het dagboek. De laatste inschrijving, de herbenoeming van enkele straten, geven aan dat hij steeds meer moeite kreeg met hoe de bezetter omging met de mensen en het land. De schaarste en het uitdunnen van de veestapel gingen hem zeer aan het hart. In de moeilijke tijden wist hij de wederopbouw van Zevenbergen en Zevenbergschen Hoek voortvarend aan te pakken. Net op tijd want de materialen werden steeds schaarser en waren soms niet meer te krijgen.

Share
 

30 januari 1942

Geplaatst door Bennie Blom op 30 januari 2012

In de afgeloopen nacht was alles rustig doch in de morgen is één en in de middaguren nog een vliegtuig gehoord. De vaste kern van de luchtbeschermingsdienst alhier en te Zevenbergschen Hoek bestaande uit 6 man, moet terug gebracht worden tot 4 man voor iedere plaats, waardoor de bewaking van de sirenes overdag vervalt. Met ingang van 9 febr. a.s. zal aldus de dienst moeten geregeld zijn. De laatste goederen van de militairen zijn heden weggehaald en de sleutels van de op het gemeentehuis ingenomen bureaux en raadzaal zijn mij heden morgen overhandigd. Nog heden is begonnen met den boel een grondige schoonmaak te geven, met ontsmetting en kunnen wij de langdurige moeilijke behuizing van een paar afdeelingen ter secretarie, die op zolder zijn gehuisvest, terug brengen.

Heden ontving ik een schrijven alsvolgt:

Departement van Binnenlandsche Zaken
Betreffende: namen leden Koninklijk Huis
no. 358 afd. Kabinet
‘s-Gravenhage 28 jan. 1942
Hierbij doe ik u een drie-tal aanschrijvingen van den commissaris-generaal voor bestuur en justitie resp. voor het veiligheidswezen, met betrekking tot nevenvermeld onderwerp toekomen.
Van de in de laatste alinea van de aanschrijving van 21 jan. j.l. van den commissaris-generaal voor bestuur en justitie inzake straatnamen etc. bedoelde lijst ontvang ik gaarne gelijktijdig een afschrift. De secretaris-heneraal van het departement van Bin. Zaken,. get. onleesbaar

Aan Heeren burgemeesters
Bijlage I
Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied.
De commissaris-generaal voor bestuur en justitie
Den Haag, 3 jan. 1942
Aan de heeren secretarissen-generaal der Nederlandsche departemeten Den Haag
Betreft: Verandering van namen van straten enz. die naar levende leden van het Huis van Oranje-Nassau genoemd zijn
In overleg met den commissaris-generaal voor de openbare veiligheid en verder verwijzing naar diens in de pers gepubliceerde verordening dd. 17 september 1941 inzake het gebruik van de namen van levende leden van het Huis van Oranje-Nassau bepaal ik, dat straten, pleinen, parken en waterwegen, alsmede publiek-rechtelijke lichamen, privaat rechtelijke lichamen waarbij een publiek rechtelijk lichaam betrokken is, of instellingen die tot openbare doeleinden dienen scholen, ziekenhuizen, tehuizen, tehuizen voor ouden van dagen, enz) bij welker benaming gebruik is gemaakt van de namen van levende leden van het Koningshuis, een anderen naam zullen krijgen. De volgende namen mogen bij de aanduidingen niet meer worden gebruikt:
a) Wilhelmina of Koningin Wilhelmina
b) Juliana of Prinses Juliana
c) Beatrix of Prinses Beatrix
d) Irene of Prinses Irene
e) Bernhard zur Lippe Biesterfeld of Prins Bernhard of Bernhard.
Dit besluit moet terstond ten uitvoer worden gebracht.
Van de commissaris-generaal, w.g. Stüler, voor eensluidend afschrift,
secretaris
w.g. Vos

Bijlage II
Afschrift
De Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied
De Commissaris-Generaal voor Bestuur en Justitie
Den Haag, den 21sten jan. 1942
Aan de Heeren secretarissen-generaal der Nederlandsche Departementen
Betreft: Verandering van namen van straten enz. die naar levende leden van het Huis Oranje-Nassau genoemd zijn.
Ten vervolge op mijn besluit van 3 januari 1941 deel ik u in overleg met den commissaris-generaal voor Bijzondere Aangelegenheden het volgende mede:
1) De nieuwe namen voor straten, pleinen, bruggen enz. mogen niet aan den tegenwoordigen tijd worden ontleend
2) De burgemeesters, waterschappen enz. moeten onverwijld een lijst van de te veranderen namen met een voorstel voor nieuwe namen in dienen bij den Commissaris der Provincie, die na overleg met den gevolmachtigde de keus der namen kan goed- of afkeuren. Ik verzoek u thans de uitvoering te bespoedigen.
(w.g. Stüler

Bijlage III
Afschrift
De Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied
De commissaris-generaal voor Bestuur en justitie
Den Haag, 21 jan. 1942
Aan den secretars-generaal van het departement van Binnenlandsche Zaken, den heer dr. Frederiks
Betreft: Verordening van den commissaris-generaal voor de openbare veiligheid dd. 17 juli 1941 (namen van hotels, pensions enz.)
Een verzoek van de P.T.T. aan den commissaris-generaal van bijzondere aangelegenheden geeft mij aanleiding, u in overleg met de commissaris-generaal voor bijzondere aangelegenheden het navolgende mede te deelen:
Bij de ten uitvoerlegging van de verordening van den commissaris-generaal voor de openbare veiligheid dd. 17 sept. 1941 dient met betrekking tot hotels, pensions en dergelijke op het volgende te worden gelet:
1) particuliere huizen (bv. villa Beatrix) blijven buiten beschouweing. Het is echter natuurlijk niet wenschelijk en zal eventueel als provocatie moeten worden beschouwd wanneer iemand na het uitvaardigen der verordening van 17 september 1941 ostenatief dereglijke namen kiest.
2) kleinere hotels en penions, dwz zulke die wat hun omvang en beteekenis voor de plaats, waar zij gevestigd zijn en daarbuiten betreft, minder belangrijk zijn, behoeven voor zoover de namen reeds voor 9 mei 1940 bestonden, niet te worden gedwongen, deze namen te veranderen.
3) De namen van gootere hotels, pensions en sanatoria, die van betekenis zijn in en buiten de plaats, waar zij gevestigd zijn, koeten veranderd worden.
4) Het is wenschelijk dat de P.T.T. voordat tot uitgave van een nieuwe lijst van aangeslotenen wordt overgegaan aan abonnees die tot dusver onder ongeoorloffde namen waren ingeschreven, in overweging geeftr deze namen te veranderen of te laten vervallen. Hetzelfde geldt voor hotelvereenigingen of -bonden. Ik verzoek u de burgemeesters onverwijld in te lichten
(w.g.) Stüler

Overeenkomstig het oorspronkelijke.
De secretaris-generaal van het departement van Bin. Zaken, Frederiks

Naar aanleiding van het vorenstaande van welks uitvoering, hoe ingaarne ook, ik verantwoordelijk heb ik besloten de twee straten in de kom van Zevenbergen die naar levende leden van ons Koninklijk Huis zijngenaamd, andere namen te geven, en wel:
De Koningin Wilhelminastraat te noemen Kazernestraat, omdat daar de marechausseekazerne is gelegen en de Prinses Julianastraat te noemen ‘Parkstraat’ zijnde deze straat geheel langs het park gelegen en heb ik deze naamsverandering, als voorgeschreven ter goedkeuring doorgezonden aan den Commissaris der Provincie te ‘s-Hertogenbosch.

Share
 

29 januari 1942

Geplaatst door Bennie Blom op 29 januari 2012

Bij afwisselend dooi- en vriezend weer blijft het rustig in de lucht, althans hier in den omtrek. De ontruiming der gebouwen, waarin de militairen hier verblijf hadden, gaat nog door. Overal hebben de militairen goederen, vooral meubelen, die in de gebouwen moeten blijven toen zij in die in gebruik namen, heen gebracht meubelen van de school worden gevonden in het gemeentehuis, idem van de diaconie in het parochiehuis enz. enz; het is een moeilijk zoeken om alles terug te vinden, terwijl de militairen maar opladen en meenemen hetgeen waarvoor niet direct de eigenaar komt opdagen.

Het is opmerkelijk, maar niet vreemd hoe vrijwel alle inwoners zich verheugen in het vertrek der militairen en nu ook zien dat er wel geen andere voor in de plaats zullen komen. Opmerkelijk is ook, maar geen onverwachte bijzonderheid, dat vrijwel de geheele burgerij hoopt, dat de Duitschers spoedig en voor goed Nederland zullen verlaten; het zou een waar geest zijn. Met de voorziening van rookartikelen wordt het ook met den dag moeilijker en met lange gezichten ziet ieder de tijd naderen dat het verkrijgen van tabaksartikelen geheel zal zijn opgehouden.

Share
 

28 januari 1942

Geplaatst door Bennie Blom op 28 januari 2012

De nacht was erg rustig en het doet eeniger mate vreemd aan dat wij geen militairen hooren met hun drukte om zich geen. De sneeuw heden nacht gevallen, heeft andermaal alles met ca. 10 cm dikke en nieuwe sneeuwlaag overdekt. Tot gisteren heeft nog steeds de hakenkruisvlag vanaf de voor het gemeentehuis geplaatste vlaggestok gewaaid, welke vlag ‘s-morgens onder trompetgeschal werd geheschen en ‘s-avonds werd binnengehaald.

Vanuit Breda zijn er heden vrachtwagens van de D. weermacht gekomen om de achtergelaten ledikanten, tafels enz. van de weermacht te halen, waarmede morgen wordt voortgegaan. Nog zijn de verschillende gebouwen, alsook de kamers in het gemeentehuis, niet vrij gegeven. De W.C. en urinoir op het gemeentehuis is ontsmet en wederom bruikbaar voor de ambtenaren ter secretarie.

Het gisteren geleverde vee, voor verplichte levering is heden naar het station ter inlading vervoerd en wel ca. 120 stuks. Opmerkelijk is het groot aantal jongvee dat geleverd is. Pinken en zelfs kalveren van ca. 1/2 jaar liepen er veel onder om ter slachtbank te gaan. Veel jong vee was erg mager. Het ziet er op den duur aller ellendigst uit met onze veestapel en moet de vleeschvoorziening voor onze burgers beslist helemaal vast loopen, zooals al zooveel is vastgeloopen.

Met de week wordt de toestand in alle opzichten erger en met meer dan gewone vrees, als tot heden, gaan wij een volgende zomer tegemoet, wanneer een nieuwe oogst zal moeten groeien zonder kunstmest en weinig stalmest. Heden is het dooiweer gelukkig ingetreden en is de groote koude weg.

Share
 

27 januari 1942

Geplaatst door Bennie Blom op 27 januari 2012

De barre winterkoude is sinds gisteren namiddag nog toegenomen zóó dat vele inwoners hun haarden niet voldoende konden verwarmen ook al had men nog voldoende brandstof ter beschikking. Het vroor hedennacht 20 graden. Omtrent 21.25 uur gisteravond hebben wij nog zware ontploffingen gehoord zóó dat de ramen winkelden.

Nu de militairen de in beslag genomen gebouwen hebben verlaten kan men de toestand waarin die gebouwen verkeeren opnemen. De pastoor maakte mij attent op door de soldaten in de localen der meisjesschool in de Doelstraat aangebrachte muurschilderingen, die voor ieder weldenkend persoon walgelijk zijn om aan te zien en strijden tegen ieder begrip van eerbaarheid. Zoo is er eene onder, voorstellende een persoon van het vrouwelijk geslacht, voor haar bed staande geheel ontkleed, behalve een kleine directoir aan, en daarachter een soldaat in dreigende houding met de revolver in de hand. Daar boven staat in het Duitsch: ‘zijn laatste bevel’ en daaronder: ‘hierin gaan liggen’. Van deze meerendeels zéér onsmakelijke schilderingen worden foto’s gemaakt om als bewijs stukken te kunnen dienen bij eenig protest van mij uitgaande. Nog zijn heden de gebouwen en localen door de militairen verlaten, niet vrij gegeven, hoewel alle eigenaren of gebruikers daar zoo vurig naar verlangen.

Momenteel zijn 25 werkloozen, onder toezicht in werkverschaffing aan het sneeuwruimen. Heden avond valt er wederom een flinke sneeuwlaag, zoodat morgen wellicht alle burgers wederom hun troittoir kunnen gaan zuiveren van sneeuw.

Share
 

26 januari 1942

Geplaatst door Bennie Blom op 26 januari 2012

Onder zachter dooiend weer is alles rustig en hooren wij niets dan het heen en weer stappen van de wachthoudende militair bij het voor vertrek staande geladen wagens, voor onze deur op de Markt. Omtrent 10 uur heden morgen zijn de militairen met hun hebben en houden in de richting Dordrecht dan werkelijk vertrokken. De Hauftman Breidhoff kwam afscheid van mij nemen en zeide dat er wellicht geen andere militairen terug komen en alle gebouwen, bij hen in gebruik zullen vrij gegeven worden, wat een zeer aangename mededeeling voor mij en veel belanghebbenden was. Direct is dit nieuws door de gemeente verspreid en komt men mij mondeling per telefoon vragen of de gebouwen mogen in gebruik genomen worden, hetgeen ik eerst zeker weer, wanneer morgen, door de Bezirksverwaltung te Breda inventaris zal zijn opgemaakt alle weldenkende burgers verheugen zich in het vertrek der militairen en hoopen met mij, er geen anderen voor in de plaats te krijgen. Onder een voortdurende sneeuwstorm zijn om 13 uur de laatste wagens met goederen en militairen vertrokken. God zij dank.

Naar men als algemeene waarheid aanneemt, zijn er eertijds, ondanks het gebod om alle goude tientjes in te leveren nog veel van deze muntstukken in handen van de burgers gebleven, ook hier en .. worden die clandestien verhandeld of/en bewaard aangezien men toen reeds vreesde voor een sterke ontwaarding van ons geld. Nu is er sinds geruimen tijd geen zilvergeld meer in circulatie en zijn vrijwel alle rijksdaalders, guldens, halve guldens, kwartjes en dubbeltjes, tot zelfs de nikkele stuivertjes opgepot en kwam er enorm gebrek aan klein geld, zoodat bij openbare instellingen, postkantoren, spoorwegen, autobussen enz., met gepast geld moet betaald worden. Zoo is menig reiziger die geen gepast geld kon geven, aan de lokketten der vervoersmiddelen moeten blijven staan, ook omdat men geen wisselgeld had om terug te geven. Daarom is nu dan ook als eerder genoteerd, nieuwe pasmunt gemaakt en in circulatie gegeven als geldstukjes van 25, 10, 5, 2 1/2 en 1 cent waarde. Met dat al is gedreigd door den President der Nederlandsche Bank, dat het zilvergeld als betaalmiddel zou of zal uitgeschakeld worden. Naar ik verneem zijn er weinigen die zich daarvan iets aantrekken en gaat men nog meer over het zilvergeld op te potten. Hoorde men reeds lang geleden, dat voor een goud tientje f 70,- en f 80,- (papier geld) werd geboden nu biedt men naar ik hoorde reeds 7 en 8 papieren guldens voor een zilverne gulden en worden die als waardevol ruilmiddel gebruikt. Zoo zou men reeds een nieuwe rijwiel met de vroegere goede banden (uit de zwarte handel, anders krijgt men die niet meer) willen leveren voor 35 zilveren guldens, terwijl één zo’n goede buitenband voor f 80,- a f 90,- (papier guldens) nog niet gemakkelijk te koopen is. Ondeugende tongen beweeren dat de zilvere munten naar het buitenland gaan ten behoeve van oorlogsindustrie (lagers enz).

Bij deze barre weergesteldheid met veel sneeuw ligt bijna alle buitenwerk stil en is er veel werkloosheid. De vorige week waren er in deze gemeente 220 werkloozen waaraan steun ingevolge de geldende steunregeling werd uitgekeerd tot een bedrag van f 2204,27 en dat alleen zijn kostwinners.

De kerkelijke instellingen der Roomsch Katholieken betalen daarnevens de arbeiders die zich niet lieten onderbrengen in de nieuwe organisatie genaamd N.V.V. waarover de door den Rijkscommissaris aangestelde heer Goedewagen gesteld is als gemachtigde voor alles. Er zijn in deze gemeente voor dat doel, thans meer dan f 1000,- per week mede noodig, welk geld door de katholieken onderling en vrijwillig bijeengebracht wordt. Deze uitkeeringen en ontvangsten gaan zoo over geheel Nederland docht niet openbaar.

De collecte voor Winterhulp welke ook hier gehouden is met verkeerspeldjes van vorig jaar op 23 en 24 jan. j.l. heeft slechts het luttele bedrag opgebracht van f 22,66. Een zo’n laaf bedrag is nog niet voorgekomen en alhoewel het weer niet gunstig was teekent het toch de afzijdige houding van de bevolking tegenover deze vanuit Duitschland geimporteerde of opgelegde weldadigheidsvorm.

Share
 

25 januari 1942

Geplaatst door Bennie Blom op 25 januari 2012

Bij nog eenige sneeuwval en afwisselend vriezend en dooiweer is het rustig gebleven. Inderdaad gaan de militairen hier morgen vertrekken. De gansche zondag hebben zij gepakt en ingeladen en staan des avonds hun wagens en vrachtauto’s blijkbaar gereed voor vertrek. We zoullen afmoeten wachten of er anderen voor in de plaats komen. Op mijn vraag daaromtrent wist men mij niets positiefs mede te deelen.

Share
 

24 januari 1942

Geplaatst door Bennie Blom op 24 januari 2012

Andermaal was de nacht rustig en hebben wij geen geschut of vliegtuigen gezien of gehoord.

In de afgeloopen nacht heeft het veel gesneeuwd en zijn de straten met een laag van meer dan 10 cm dik met sneeuw bedekt. De militairen maken evenals de burgers verplicht zijn, voor hun verblijven de trottoirs zuiver van de sneeuw.

Nu hoorde ik meer positief, dat de militairen hier a.s. maandag zullen vertrekken, iets waarnaar de groote meerderheid der bevolking en ik mogelijk het meest verlangt, waarnu wij hopen dat er geen andere voor in de plaats komen. Dan kunnen wij mogelijk ook de paarden stal op het gemeentehuis reinigen want het is daar, nu ook daar, even als bij de meeste burgers, de waterleiding bevroren is, een stankhok gelijk. Het zou waarlijk een zegen zijn hier ook eens zonder militairen te zijn.

Share
 
Freelance PHP Developer